معتقد است که پاسخهای بدست آمده از یک نمونه به دقت انتخاب شده را میتوان به کل جامعه هدف تعمیم داد(Henry,1990). لذا در این تحقیق نیز نمونهگیری از جامعه هدف و تعمیم نتایج به کل جامعه مدنظر قرار گرفت. به همین منظور با توجه به مشخص بودن حجم جامعه هدف(۳۲۰ نفر بهره بردار)، حجم جامعه نمونه طبق فرمول کوکران ۱۰۸ نفر تعیین میگردد.
۱۰۸==
که در آن با ضریب اطمینان ۹۵ درصد:
N: حجم جامعه مورد تحقیق
Z: نمره استاندارد برابر ۹۶/۱
p=q: برابر با ۵/۰
d: مقدار خطا برابر با ۰۵/۰ میباشد.

۴ـ۲ـ۳ـ نمونهگیری
از آنجائی که قصد تعمیم نتایج حاصل از نمونهها به کل جامعه تحقیق میباشد، لذا نمونهگیری تصادفی مدنظر قرار گرفت. اهمیت نمونه گیری تصادفی به شره زیر است:
ـ احتمال انتخاب هر عضو جامعه پیمایش در نمونه تحت پیمایش مشخص است.
ـ همه اعضاء جامعه پیمایش شانس برابر برای انتخاب شدن در نمونه را دارند.
ـ انتخاب هر فرد برای پیمایش، مستقل از انتخاب فرد دیگری است.
لذا به همین منظور نمونهگیری تصادفی مدنظر قرار گرفت. به همین منظور پس از تعیین طرحهای مرتعداری موجود در شهرستان سپیدان، به صورت تصادفی مراتع انتخاب شدند. ابتدا هدف از انجام تحقیق برای مرتعداران مورد تحقیق به روشنی بیان شد. اهمیت پاسخ صحیح آنها بازگو شد. سپس با در اختیار گزاردن یک نسخه پرسشنامه به هر کدام از افراد مورد تحقیق اقدام به جمع آوری و تکمیل پرسشنامه شد. تکمیل پرسشنامه برای تمام حجم نمونه تحقیق انجام شد.

۵ـ۲ـ۳ـ ابزار گردآوری دادهها
با مراجعه به اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان فارس، اطلاعات کتابخانهای گردآوری گردید. سپس پرسشنامه از نوع عینی، جمعیتی و نگرش در سطح مقیاس درجهبندی لیکرت با سطح سنجش رتبهای و بعضاً اسمی طراحی گردید.

۶ـ۲ـ۳ـ بررسی روایی ـ پایایی پرسشنامه
روایی آزمون، به دقت اندازهگیری، ثبات و پایایی آن مرتبط میباشد. بنابراین در دو معنی خلاصه شده است:
ـ ثبات و پایایی نمرههای آزمون در طول زمان
ـ همسانی درونی سؤالات که اشاره به همبسته بودن سؤالات پرسشنامه دارد.
به همین منظور از آزمون آلفای کرونباخ استفاده گردید. در مورد مقیاسهای نگرش سنج، ضریب آلفای کرونباخ تا ۴۷/۰ کم، تا ۷۹/۰ متوسط و تا ۹۸/۰ زیاد درنظر گرفته میشود. هنگامی که آزمون برای تصمیمگیری مهم درباره آینده افراد بکار میرود، ضریب اعتبار آزمون باید بیش از ۹۵/۰ باشد. در این تحقیق ضریب آلفای کرونباخ بالاتر از ۷/۰ محاسبه گردید.

۷ـ۲ـ۳ـ روش تجزیه و تحلیل اطلاعات
۱ـ۷ـ۲ـ۳ـ تحلیل تک متغیره دادهها
مهمترین معیار آماری موردنظر در این تحقیق فراوانی و درصد فراوانی است. در صورتی که در تحلیل رابطه و اختلاف آماری بین دو متغیر موردنظر اختلاف معنیدار نباشد و تفاوتهای موجود در دامنه تحمل آماری بگنجد، در آن صورت وجوه مشترک جمع زده میشود در غیر اینصورت علت تفاوت در نگرش افراد تحلیل میگردد. به عنوان مثال متغیر سن تحت طبقات جوان، میانسال و پیر در سطح مراتع تعیین شدند. سپس نگرش افراد راجع به موضوعات مختلف را تحت تاثیر طبقات سنی آزمون شدند.

۲ـ۷ـ۲ـ۳ـ تحلیل دو متغیره دادهها
در این تحقیق از ضریب همبستگی اسپیرمن برای تعیین رابطه دو متغیر استفاده شد. در صورتی که دادهها دارای سطح سنجش رتبهای یا اسمی باشند و توزیع دادهها نیز نرمال نباشد و واریانس گروهها نیز برابر نباشد، با استفاده از آزمونهای ناپارامتریک نظیر کروسکال والیس و کولموگروف اسمیرنوف اقدام به تحلیل اختلاف نظر پاسخ به سؤالات تحقیق گردید. نرم افزار مورد استفاده در این تحقیق SPSS نسخه ۲۱ می باشد.

۸-۲-۳- متغیرهای تحقیق:
متغیرهای این تحقیق بر مبنای نتایج تحقیقاتی سایر محققان، تجربیات ۲۰ ساله نگارنده در دستگاه متولی امور مراتع و آیین نامه ها و دستورالعملهای ابلاغی سازمان جنگلها، مراتع و آبخیزداری کشور می‌باشد. متغیرها و معرفهای این تحقیق در قالب موضوعاتی همچون ویژگیهای فردی، ویژگیهای اقتصادی، ویژگیهای دامی و ویژگیهای نگرشی طبقه بندی شده است که به شرح پیوست ۱ ارائه می گردد.

فصل چهارم:
نتـایج

۱ـ۴ـ داده کاوی:
الف ـ متغیرهای نگرشی:
۱ـ۱ـ۴ـ نوع مرتع: مرتعداران مورد تحقیق به دو جامعه مراتع روستایی و مراتع عشایری تعلق دارند. مراتع روستایی مراتعی هستند، که پروانه بهره برداری اینگونه مراتع بصورت مشاعی و به نام شورای اسلامی روستا صادر می شود و مراتع عشایری مراتعی هستند که پروانه بهره برداری اینگونه مراتع مفروز و به نام مرتعداران صادر می گردد. متغیر نوع مرتع در سطح سنجش اسمی مورد نظر واقع شد. مد یا نما برای این متغیر برابر با ۲ (عشایری) می باشد. فراوانی مطلق مرتعداران مورد تحقیق در سطح مراتع روستایی در این تحقیق۱۳ مرتعدار معادل ۲۶ درصد کل نمونه تحقیق می باشد و فراوانی مطلق مرتعداران مورد تحقیق در سطح مراتع عشایری در این تحقیق۳۷ مرتعدار معادل ۷۴ درصد کل نمونه تحقیق می باشد. میزان چولگی ۱۲۸/۱- و میزان خطای استاندارد چولگی ۳۳۷/۰ و آزمون چولگی برای آن ۳۴۱/۳- می باشد. از آنجائیکه حاصل آزمون چولگی برای این متغیر خارج از دامنه ۲+ و۲- می باشد، لذا فرض نرمال بودن توزیع داده ها رد می گردد( مومنی، ۱۳۸۶). هرچند به استناد سطح سنجش داده ها، استفاده ازمدل های ناپارامتریک نیز معتبر می باشد.میزانکشیدگی ۷۵۹/۰-و میزان خطای استاندارد کشیدگی۶۶۲/۰ و آزمون کشیدگی برای آن ۱۴/۱- می باشد. هرچند به استناد سطح سنجش داده ها، استفاده ازمدل های ناپارامتریک معتبر می باشد.

نمودار شماره ۱ـ۴ : نحوه توزیع داده های نوع مرتع

۲ـ۱ـ۴ـ رعایت زمان ورود و خروج مرتعداران به مرتع: این دو متغیر نیز به عنوان یکی از عوامل تاثیرگذار بر نوع نگرش مرتعداران مد نظر واقع شد. مرتعداران مورد تحقیق به دو جامعه روستایی و عشایری تعلق دارند. این متغیر در سطح سنجش اسمی مورد نظر واقع شد. جدول و نمودار زیر خلاصه ایی از اطلاعات مربوط به این دو متغیر را نشان می دهد.

جدول شماره ۱ـ۴: توصیف اطلاعات مربوط به ورود و خروج دام به مراتع روستایی و عشایری مراتع مورد بررسی در سپیدان
Statistics
پارامترهای مورد بررسی
رعایت تاریخ ورود به مرتع
تاریخ خروج از مرتع
N
Valid
۵۰
۵۰

Missing
۰
۰
Std. Error of Mean
.۰۶۲۶۶
.۰۶۲۶۶
Median
۱.۰۰۰۰
۱.۰۰۰۰
Mode
۱.۰۰
۱.۰۰
Std. Deviation
.۴۴۳۰۹
.۴۴۳۰۹
Variance
.۱۹۶
.۱۹۶
Skewness
۱.۱۲۸
۱.۱۲۸
Std. Error of Skewness
.۳۳۷
.۳۳۷
Kurtosis
-.۷۵۹
-.۷۵۹
Std. Error of Kurtosis
.۶۶۲
.۶۶۲
Range
۱.۰۰
۱.۰۰
Minimum
۱.۰۰
۱.۰۰
Maximum
۲.۰۰
۲.۰۰

نمودار شماره ۲ـ۴: نحوه توزیع داده ها و نتیجه آزمون نرمالی کولموگروف ـ اسمیرنوف
۳ـ۱ـ۴ـ مساحت: مساحت مرتع نیز به عنوان متغیری که شاید به عنوانیکی از عوامل تاثیرگذار بر نوع نگرش مرتعداران موثر باشد، مد نظر واقع شد. این متغیر در سطح سنجش عددی مورد نظر واقع شد. میانگین و میانه برای این متغیر به ترتیب برابر با ۶/۳۷۰ هکتار و ۵/۴۵۱ هکتار می باشد. اشتباه استاندارد میانگین متغیر مساحت برابر با ۷۸/۲۲ هکتار می باشد. دامنه تغییرات داده های مساحت ۹/۵۶۲ ـ ۳۵/۱۴۹ هکتار می باشد. میزان چولگی۴۵/۰- و میزان خطای استاندارد چولگی۳۳۷/۰ و آزمون چولگی برای آن ۳۳/۱- می باشد. میزان کشیدگی۶۲۳/۱- و میزان خطای استاندارد کشیدگی۶۶۲/۰ و آزمون کشیدگی برای آن ۴۵/۲- می باشد. توزیع داده های مساحت به استناد خروجی معادله کولموگروف اسمیرنوف نرمال نمی باشد(Sig=0.000۰.۰۵).

نمودار شماره ۳ـ۴: توزیع داده های مساحت مرتع بر پایه متغیر نوع مرتع و فصل بهره برداری

۴ـ۱ـ۴ـ سن مرتعدار: سن مرتعداران به عنوان یکی از عوامل تاثیرگذار بر نوع نگرش مرتعداران مد نظر واقع شد. این متغیر در سطح سنجش عددی مورد نظر قرار گرفت. میانگین و میانه و مد برای این متغیر به ترتیب برابر با ۲۴/۶۲ و ۶۰ و ۸۰ سال می باشد.حداقل سن مرتعداران پرسش شونده ۲۵ سال و حداکثر آن ۸۳ سال می باشد. تمرکز کلی داده هایسن در مرکز و حوالی سن ۶۰ سال متمرکز می باشد. میزان چولگی۴۳۲/۰- و میزان خطای استاندارد چولگی۳۳۷/۰ و آزمون چولگی برای آن ۲۸/۱- می‌باشد. میزان کشیدگی۵۲۷/۰و میزان خطای استاندارد کشیدگی۶۶۲/۰ و آزمون کشیدگی برای آن ۷۹۸/۰ می‌باشد. این متغیر به تفکیک مراتع روستایی و عشایری نیز بررسی شدند. نتایج نشان می‌دهد که توزیع متغیر سن در بین مرتعداران روستایی و عشایری مورد تحقیق در سطح شهرستان سپیدان معنی‌دار نم‌یباشد. سن مرتعداران مورد تحقیق بر مبنای نوع مرتع (روستایی یا عشایری بودن) نیز هرچند روند تمرکز داده‌هایی تقریباً مشابهی دارند ولی تراکم مرتعداران مسن در سطح مراتع عشایری بیشتر است. توزیع داده‌های متغیر سن دارای توزیع نرمال است.

نمودار شماره ۴ـ۴: توزیع داده‌های سن مرتعداران و فرض نرمال بودن توزیع داده‌ها

۵ـ۱ـ۴ـ سواد: سواد مرتعداران به عنوان یکی از عوامل تاثیرگذار بر نوع نگرش آنها مد نظر واقع شد. این متغیر در سطح سنجش رتبه ایی مورد نظر قرار گرفت. میانه و مد برای این متغیر به ترتیب برابر با ۱ و ۱ یا هردو در محور بی سوادی قرار گرفته است. متغیر سواد و گویه های مورد ارزیابی آن به شرح زیر می باشد:
* مرتعداران بی سواد: این گزینه در سطح نمونه تحقیق با۶۸ درصد بیشترین فراوانی را نشان می دهد. تعداد مرتعداران بی سواد در جامعه عشایری بیشتر از مرتعداران روستایی مورد تحقیق می باشد.
* مرتعداران با تحصیلات ابتدایی: این گزینه در سطح نمونه تحقیق با۱۶ درصد بعد از مرتعداران بی‌سواد در مرتبه دوم، بیشترین فراوانی را نشان می دهد. تعداد مرتعداران با تحصیلات ابتدایی در جامعه عشایری بیشتر از مرتعداران روستایی مورد تحقیق است.
* مرتعداران با تحصیلات سیکل: این گزینه تماماً متعلق به پاسخگویان مرتعدار عشایری می باشد. مرتعداران روستایی با تحصیلات سیکل مشاهده نشد. این گزینه ۱۴ درصد نمونه تحقیق را در بر می‌گیرد.
* مرتعداران با تحصیلات دیپلم: این گزینه تماماً متعلق به پاسخگویان مرتعدار عشایری می‌باشد. مرتعداران روستایی با تحصیلات سیکل مشاهده نشد. این گزینه ۱۴ درصد نمونه تحقیق را در بر می‌گیرد.

نمودار شماره ۵ـ۴: توزیع داده‌های تحصیلات مرتعداران روستایی و عشایری مورد تحقیق

ب ـ متغیرهای مرتبط

دسته بندی : No category

دیدگاهتان را بنویسید